van moederland naar vaderland


Vaderlandse thema's in opvoedkunde, onderwijs en geneeskunst/-kunde

De geneeskunst.
In matriarchale samenlevingen is de traditionele geneeskunde holistisch en gebaseerd op experimentele kennis. In het vaderland zijn vanaf de 15e eeuw vele vroedvrouwen vanwege hun kennis over natuurlijke geboortebeperkende methoden als heks gedood (Gunnar Heinsohn, Zonen grijpen de wereldmacht. Terrorisme demografisch verklaard. Amsterdam, 2008, 88-95).
Er ontstaat vanaf het eind van de middeleeuwen aan de eerste universiteiten een diplomacultuur. Alleen mannen worden hier toegelaten. Zij krijgen tot in de vroege 20e eeuw in het westen het monopolie op kennis en geneeskunde.

Voorbeelden van traditionele geneeskunde van vrouwen

Vanwege hun belangrijke aandeel in het voedselverzamelen en het ontwikkelen van tuin- en landbouw hebben juist de vrouwen vanaf de oertijd ervaringskennis met planten en kruiden opgebouwd. Recent onderzoek toont het volgende aan:

* Bij de Akan in Ghana gaat deze kennis die door vrouwen is ontwikkeld meer dan 4000 jaar terug. Samen met andere groepen die de traditionele geneeswijzen beoefenen, bieden vrouwelijke genezers hulp aan meer dan 50% van de bevolking bij disbalans en ziekte. Bij de Akan heeft ziekte een spiritueel en psychisch aspect. De behoedster van deze traditie in de matrilineaire groep is die van de oudere vrouw die direct of indirect het spirituele hoofd van de familie is.
* Ook de Irokezen kennen medische vrouwenraden, die de medische wijsheid en kennis beschermen en overdragen.
* Bij de Koekhoe in Namibië is er sprake van een niet-hiërarchisch georganiseerde maatschappij waarbij de vrouwen het voedsel verzamelen en daardoor een grote kruidenleer en medicinale kennis hebben opgebouwd.

De relatie met geboorte: vele vrouwelijke genezers zijn ook vroedvrouwen.

De relatie met sterven en dood: bij de matrilineair georganiseerde Khasi erft jongste dochter het familiebezit. Zij is ‘de stammoeder’ van de familie. Zij zorgt tot hun dood voor haar ouders en voert daarna alle rituelen die met dood te maken hebben uit in de familie.