Stop de beeldenstorm
De beeldenstorm uit onze vaderlandse geschiedenis is niet de eerste en
de laatste in de wereldgeschiedenis geweest. Dat mensen uit verschillende
culturen elkaars beelden en symbolen breken of onteren is helaas een verschijnsel
dat meestal deel uit maakt van fundamentalistisch denken. Met de regelmaat
van de klok manifesteert het zich in de geschiedenis tot op de dag van
vandaag.
In het verleden had het te maken met een superieuriteits-gevoel van de
overwinnaar die de cultuur van de verliezer onder de voet liep. Om enige
tijd later vaak te moeten constateren dat wie kaatst de bal terug kan
verwachten. Dan wordt de overwinnaar op zijn beurt de verliezer en worden
zijn beelden door een nieuwe veroveraar gebroken.
Ook in de geschiedenis van oud-Israël zijn er verliezers en overwinnaars.
De vrouwelijke beelden uit een oudere Kanaänitische cultuur van godinnen
als Eva, Asjera, Anat, Astarte en Sophia worden door binnenvallende herdersvolken
óf gebroken óf zodanig vervormd dat zij in het denken van
de veel later schrijvende bijbelredacteuren passen. Als kinderen van een
vadercultuur (her)schrijven zij later de verhalen en teksten vanuit hun
tijdsbeeld.
Wij leven in een tijd waarin archeologisch en kunsthistorisch onderzoek
het mogelijk maakt de oude gebroken godinnen-beelden in ons bewustzijn
te helen. Om de geschiedenis van de verliezer te leren kennen. In onze
tijd is het belangrijk heilige teksten vanuit een symbolisch bewustzijn
te lezen. In dat bewustzijn mag ieder beeld er zijn omdat ieder beeld
ooit waardevol was voor diegenen die het vormden. Iedere generatie schept
eigen beelden. Het getuigt van historisch inzicht wanneer wij respect
tonen voor beelden van eerdere generaties en die niet veroordelen.